Tình hình nguồn nước, hạn, xâm nhập mặn năm 2023 trên địa bàn tỉnh Kiên Giang (đến ngày 07/4/2023)

. Tình hình diễn biến mực nước, xâm nhập mặn

1. Diễn biến mực nước từ ngày 21/3 đến 7h ngày 31/3/2023

- Trong tuần qua, dòng chảy trên sông Mê Công qua Kratie (Campuchia) ở mức thấp hơn cùng kỳ năm 2022 khoảng 23% và xấp xỉ trung bình nhiều năm (TBNN), thấp hơn cùng kỳ năm 2017 khoảng 21%.

- Mực nước trạm Châu Đốc (sông Hậu) xuống chậm đến cuối tuần, mực nước cao nhất cao hơn cùng kỳ năm 2022 và TBNN từ 10-20cm.

- Mực nước cao nhất các trạm nội đồng Kiên Giang xuống chậm đến cuối tuần. Mực nước cao nhất thấp hơn cùng kỳ năm 2022 và TBNN từ 5-25cm. Mực nước các trạm cửa sông lên theo triều đến ngày 26-27/03, sau xuống chậm và ở mức thấp.

2. Diễn biến xâm nhập mặn từ ngày 21/3 đến ngày 31/3/2023

- Độ mặn có xu thế xuống chậm trong 2-3 ngày đầu tuần, sau lên chậm đến cuối tuần. Hầu hết độ mặn cao nhất xuất hiện ngày 26-27/03, một số trạm xuất hiện ở ngày cuối tuần. Độ mặn khu vực cửa sông ở mức phổ biến cao hơn tuần trước từ 2-4‰, khu vực sâu trong nội đồng ở mức thấp hơn tuần trước từ 1-2‰.

- Trên sông Cái Bé độ mặn 4‰ xâm nhập sâu khoảng 13km (xã Bình An, huyện Châu Thành), độ mặn 1‰ xâm nhập sâu khoảng 18km (xã Minh Hòa, Châu Thành).

- Trên sông Cái Lớn độ mặn 4‰ xâm nhập sâu khoảng 26km (giữa xã Thủy Liễu, huyện Gò Quao), độ mặn 1‰ xâm nhập sâu khoảng 43km (xã Vĩnh Phước B, huyện Gò Quao).

Bảng dự độ mặn cao nhất các trạm từ ngày 21/3 đến ngày 31/3/2023

Số TT

Trạm

Sông/kênh

K/C đến cửa sông (km)

Smax

(0/00)

Ngày

xuất

hiện

So với Smax tuần trước

So với cùng kỳ năm 2022

(0/00)

So với TBNN (2012-2022)

(0/00)

1

Xẻo Rô

Cái Lớn

7

15,6

26/3

Cao hơn 3,9

Cao hơn 5,1

Thấp hơn 5,2

2

Phà Thủy Liễu

Cái Lớn

28

3,3

31/3

Cao hơn 1,0

Thấp hơn 9,1

 

3

Gò Quao

Cái Lớn

35

2,3

21/3

Thấp hơn 0,8

Cao hơn 0,4

Thấp hơn 8,6

4

Cầu Cái Tư

Cái Lớn

55

0,2

31/3

Xấp xỉ

Xấp xỉ

 

5

Ngã Ba Đình

Cái Ba Đình

45

10,1

29/3

Thấp hơn 2,1

Cao hơn 1,6

 

6

An Ninh

Cái Bé

8

8,2

26/3

Cao hơn 2,3

Cao hơn 3,9

Thấp hơn 6,4

7

Trâm Bầu

Cái Bé

27

0,2

27/3

Xấp xỉ

Xấp xỉ

 

8

Long Thạnh

Cái Bé

30

0,1

21/3

Xấp xỉ

Xấp xỉ

Thấp hơn 1,8

9

Rạch Giá

Kiên

1

0,4

 

Xấp xỉ

Xấp xỉ

Thấp hơn 5,0

10

Sóc Cung

RG - LX

6

0,1

21/3

Xấp xỉ

Xấp xỉ

Thấp hơn 0,4

11

Thạnh Lộc

K.Cái Sắn

 

8,0

31/3

Cao hơn 5,1

 

 

3. Tình hình sản xuất

Theo Báo cáo nhanh số 115/BC-SNNPTNT ngày 06/4/2023 của Sở Nông nghiệp và PTNT. Tình hình sản suất nông nghiệp, tính đến ngày 05/4/2023 như sau:

- Lúa vụ Mùa 2022-2023: Diện tích gieo trồng được 68.499,2/68.450 ha/68.450 ha, đạt 100,07% so với kế hoạch. Đến nay, đã thu hoạch được 68.499,2 ha, đạt 100% diện tích gieo trồng, năng suất bình quân ước đạt 5,35 tấn/ha, sản lượng 366.475 tấn.

- Lúa vụ Đông Xuân 2022-2023: Diện tích gieo trồng được 281.039,4 ha/281.000 ha, đạt 100,01% so với kế hoạch. Đến nay, đã thu hoạch được 263.063 ha, đạt 93,60% diện tích gieo trồng và đạt 93,62% kế hoạch, năng suất bình quân ước đạt 7,57 tấn/ha, sản lượng 1.991.387 tấn/2.061.600 tấn, đạt 96,59% kế hoạch.

- Lúa vụ Hè Thu 2023: Đã gieo trồng được 68.484 ha/279.350 ha, chiếm 24,52% so với kế hoạch. Tập trung ở các huyện: Giang Thành, Giồng Riềng, Châu Thành, Tân Hiệp, Hòn Đất, Gò Quao và Tp.Rạch Giá.

- Vụ nuôi tôm nước lợ năm 2023: Đến nay, đã thả nuôi được 125.713 ha/137.430ha, đạt 91,47% so với kế hoạch và tăng 99,26% so với cùng kỳ. Trong đó, diện tích nuôi tôm công nghiệp 1.399 ha; nuôi tôm quảng canh-quảng canh cải tiến 22.683 ha và nuôi tôm – lúa 101.631 ha, sản lượng thu hoạch đến nay ước đạt 23.449 tấn/120.500 tấn, đạt 19,65% kế hoạch và đạt 111,91% so với cùng kỳ.

4. Tình hình thiệt hại: Đến nay, chưa ghi nhận thiệt hại do hạn mặn gây ra.

II. Kết quả triển khai công tác phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn

- Chi cục Thủy lợi vận hành có hiệu quả hệ thống cống trên địa bàn tỉnh để ngăn mặn, giữ ngọt, đảm bảo phục vụ cho sản xuất vụ Đông Xuân 2022-2023 và Hè Thu 2023.

- Hàng tháng, Chi cục Thủy lợi phối hợp với Công ty TNHH MTV Khai thác Thủy lợi Miền Nam và các địa phương rà soát, xây dựng kế hoạch vận hành các cống trên địa bàn tỉnh và các cống Cái Lớn, Cái Bé, Xẻo Rô đảm bảo phù hợp, an toàn cho sản xuất.

- Ngày 14/02/2023, UBND tỉnh tổ chức buổi làm việc để nghe Sở Nông nghiệp và PTNT báo cáo đánh giá tác động của hệ thống thủy lợi Cái Lớn - Cái Bé và kế hoạch điều chỉnh sản xuất nông nghiệp trong thời gian tới.

- Ngày 14/3/2023, Sở Nông nghiệp và PTNT tổ chức Đoàn công tác đến làm việc với UBND huyện U Minh Thượng để kiểm tra tình hình sản xuất và xâm nhập mặn trên địa bàn huyện U Minh Thượng.

Hình: Cống Sông Kiên, thành phố Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang

- Các địa phương trong vùng bị ảnh hưởng mặn đã triển khai đắp mới, gia cố 37/117 đập đất (An Biên 30, An Minh 06, Giang Thành 01), lưu 01 đập cừ thép Larsen trên kênh Rạch Giá – Hà Tiên (từ mùa khô 2020-2021 đến nay) ngăn mặn theo thời vụ để tăng cường bảo vệ lúa trong vụ Mùa, Đông Xuân 2022-2023 và vụ Hè Thu 2023.

- Nước sinh hoạt đô thị và nước sinh hoạt nông thôn: Hiện tại, tình hình nguồn nước cung cấp đầu vào cho các nhà máy nước, các trạm cấp nước và hoạt động cung cấp nước sạch cho người dân trên địa bàn tỉnh cơ bản ổn định. Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn đã phối hợp tốt với các địa phương hoàn thành danh sách các hộ dân được hỗ trợ bồn chức nước (01m3) và xong bước khảo sát thiết kế mở rộng tuyến ống tại các trạm cấp nước theo Kế hoạch số 234/KH-UBND ngày 03/11/2023); dự kiến trong Quý II/2023 sẽ triễn khai cấp phát bồn nước và thi công mở rộng tuyến ống.

III. Giải pháp phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn trong thời gian tới

1. Dự báo tình hình thủy văn, xâm nhập mặn từ ngày 01/4 đến 10/4/2023

- Thủy văn: Mực nước các trạm nội đồng Kiên Giang lên chậm trong 1-2 ngày đầu tuần, sau xuống chậm đến cuối tuần. Mực nước cao nhất phổ biến thấp hơn cùng kỳ năm 2022 từ 30-40cm và thấp hơn TBNN từ 5-15cm. Trong 05 ngày kế tiếp (11/4 - 15/4/2023), mực nước các trạm nội đồng xuống chậm. Mực nước các trạm cửa sông xuống theo triều đến giữa tuần, sau lên chậm đến cuối tuần và ở mức thấp.

- Xâm nhập mặn: Độ mặn cao nhất ngày khu vực cửa sông có xu thế giảm chậm đến giữa tuần, sau tăng chậm đến cuối tuần. Thời gian xuất hiện độ mặn cao nhất trong ngày từ khoảng 21h ngày hôm trước đến 03h ngày hôm sau và ở mức xấp xỉ tuần trước. Thời điểm lấy được nước ngọt (độ mặn dưới 0.5‰) trên sông Cái lớn tại TT Gò Quao (cách biển 35km) từ khoảng 11h đến 16h các ngày trong tuần.

Bảng dự báo độ mặn cao nhất các trạm từ ngày 01/4 đến ngày 10/4/2023

Số TT

Trạm

Sông/kênh

K/C đến cửa sông (km)

Smax

(0/00)

Ngày

xuất

hiện

So với cùng kỳ năm 2022

(0/00)

So với TBNN (2012-2022)

(0/00)

1

Xẻo Rô

Cái Lớn

7

15,0

10/4

Cao hơn 6,1

Thấp hơn 4,0

2

Phà Thủy Liễu

Cái Lớn

28

5,5

10/4

Cao hơn 2,9

 

3

Gò Quao

Cái Lớn

35

4,0

10/4

Cao hơn 0,7

Thấp hơn 7,1

4

Cầu Cái Tư

Cái Lớn

55

0,2

10/4

Xấp xỉ

 

5

Ngã Ba Đình

Cái Ba Đình

45

9,0

10/4

Thấp hơn 4,3

 

6

An Ninh

Cái Bé

8

8,0

10/4

Cao hơn 4,2

Thấp hơn 5,6

7

Trâm Bầu

Cái Bé

27

0,2

10/4

Xấp xỉ

 

8

Long Thạnh

Cái Bé

30

0,1

10/4

Xấp xỉ

Thấp hơn 1,8

9

Rạch Giá

Kiên

1

0,4

10/4

Cao hơn 0,2

Thấp hơn 0,3

10

Sóc Cung

RG - LX

6

0,1

10/4

Xấp xỉ

Xấp xỉ

11

Thạnh Lộc

K.Cái Sắn

 

6,0

10/4

 

 

- Khả năng xâm nhập mặn trên các sông, kênh:

Trên kênh Cái Sắn độ mặn 4‰ xâm nhập sâu đến đoạn giao với kênh đường thủy Phía nam, độ mặn 1‰ xâm nhập sâu đến bến đò kênh 6.

Trên sông Cái Bé độ mặn 4‰ xâm nhập sâu khoảng 15km (cuối xã Bình An, huyện Châu Thành), độ mặn 1‰ xâm nhập sâu khoảng 20km (giữa xã Minh Hòa, huyện Châu Thành).

Trên sông Cái Lớn độ mặn 4‰ xâm nhập sâu khoảng 35km (thị trấn Gò Quao, huyện Gò Quao), độ mặn 1‰ xâm nhập sâu khoảng 48km (xã Vĩnh Phước B, huyện Gò Quao).

2. Giải pháp phòng, chống hạn hán, xâm nhập mặn trong thời gian tới

- Các Sở, ngành, địa phương chủ động triển khai thực hiện tốt các nhiệm vụ đã được phân công cụ thể tại Kế hoạch số 234/KH-UBND ngày 03/11/2022 của UBND tỉnh về việc triển khai thực hiện các giải pháp ứng phó với nguy cơ hạn, xâm nhập mặn, đảm bảo nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp và dân sinh trong mùa khô 2022-2023 trên địa bàn tỉnh Kiên Giang.

- Chi cục Thủy lợi phối hợp với Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh Kiên Giang, Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam theo dõi chặt chẽ tình hình diễn biến khí tượng, thủy văn, nhằm kịp thời thông báo tình hình mặn, diễn biến mực nước cho các ngành, địa phương và Nhân dân biết để chủ động trong sản xuất và sinh hoạt. Theo dõi chặt chẽ độ mặn tại khu vực thượng-hạ lưu các cống trong vùng ảnh hưởng mặn, phối hợp với các địa phương vận hành đóng-mở các cống để phục vụ sản xuất.

- Chi cục Thủy lợi chủ động vận hành có hiệu quả các cống trên địa bàn tỉnh và phối hợp với Công ty TNHH MTV Khai thác Thủy lợi Miền Nam vận hành các cống Cái Lớn, Cái Bé, Xẻo Rô đảm bảo an toàn cho sản xuất.

- Huyện Hòn Đất: Tăng cường công tác theo dõi việc lấy nước nuôi tôm vùng Nam Quốc lộ 80 để kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp xả mặn ra kênh và thông báo ngay cho Sở Nông nghiệp và PTNT (thông qua Chi cục Thủy lợi) để có biện pháp xử lý kịp thời.

- Huyện Châu Thành: Thường xuyên theo dõi chặt chẽ tình hình xâm nhập mặn tại Vàm Bà Lịch dẫn vào kênh Ông Hiển; phối hợp, cung cấp thông tin về Sở Nông nghiệp và PTNT (thông qua Chi cục Thủy lợi) để kịp thời tham mưu UBND tỉnh có biện pháp chỉ đạo ứng phó.

- Huyện U Minh Thượng: tăng cường công tác tuyên truyền, vận động ngời dân tổ chức sản xuất đúng quy hoạch; kịp thời thông báo, hướng dẫn người dân trong khu vực bị nhiễm mặn biết, chủ động sản xuất, không lấy nước để từ các kênh bị nhiễm mặn để dự trữ, tưới. Khẩn trương rà soát, triển khai đắp đập tạm để khoanh vùng nhiễm mặn; đồng thời, rà soát tính toán kế hoạch điều tiết nước ngọt đảm bảo sản xuất và đời sống của người dân trong khu vực.